Hoe staat het met het welzijn van onze medewerkers in de podiumkunstensector? Een gesprek met coach Nathalie Douxfils.

11/01/2022


Nathalie Douxfils is al een hele tijd aan de slag in de podiumkunstensector als coach, eerst als begeleider van werkzoekenden (Sabbattini), dan als loopbaancoach en counselor en nu ook als gesprekspartner bij WeListen. Dus ze houdt via die weg de vinger aan de pols voor wat betreft welzijn in onze sector.

 

Er zijn steeds meer signalen dat de culturele sector overmatig veel druk ervaart door de noodzakelijke, maar snel wisselende maatregelen en dat dit invloed heeft op het welzijn van al wie in deze sector werkt. Je constant moeten aanpassen aan veranderende omstandigheden, uitstel of annulatie zorgt voor onzekerheid en vraagt veel flexibiliteit en extra veerkracht, vooral voor zij die zonder vast contract werken. Een groot deel, waaronder veel artistieke beroepen, werkt immers als flexwerker, freelance, interim of met tijdelijke contracten.

 

Wat zijn volgens jou dé grote kenmerken van werken in de podiumkunstensector qua werkbeleving?

Persoonlijk ervaar ik de podiumkunsten en muziek als een passie- en waardengedreven sector. Je werkt niet zomaar als acteur of danser, je hebt daar bewust voor gekozen vanuit de passie voor een beroep of een interesse in de sector. Door de grote gedrevenheid durven we al eens aan onze eigen noden en grenzen voorbijgaan. We streven, vaak samen als team, naar dat ene moment, de voorstelling of dat optreden waar we onze passie kunnen delen met een publiek. 

Het is eigen aan de podiumkunstensector dat er projectmatig gewerkt wordt, wat aan de ene kant voor veel vrijheid zorgt en dus voor een vorm van autonomie waar de meeste medewerkers in deze sector van houden. Het biedt de mogelijkheid om je creativiteit in te zetten en steeds nieuwe vaardigheden bij te leren. Maar aan de andere kant komen er ook strakke deadlines bij kijken, wat in het goede geval voor een extra boost zorgt maar evenzeer voor extra stress en werkdruk kan zorgen. 

 

Is er op dat vlak iets veranderd sinds Corona?

De pandemie vraagt bovenop de dagelijks werking extra flexibiliteit, veerkracht en creativiteit. De ene beschouwt dat als een nieuwe uitdaging, een kans om outside the box te denken. De andere ervaart dit als een stressfactor omdat geplande activiteiten herhaaldelijk moet uitgesteld worden, herdacht moet worden. Ik vang in mijn sessies en via contacten in de sector op dat de planlast, de administratieve overlast en de onzekerheid het meest doorwegen. Doordat projecten worden uitgesteld, hebben vooral de werknemers met tijdelijke contracten het zwaarder. Er is geen vooruitzicht. Dat maakt dat sommige mensen ook beginnen te twijfelen aan het nut van hun job. Waarom doe ik wat ik doe? Is het dit nog allemaal waard? Mensen voelen zich leeglopen. 

Leg daar dan bovenop de onzekerheid en de nodige extra flexibiliteit vanwege de pandemie en dit voert de druk op, niet alleen op jezelf en je medewerkers of collega’s maar ook daarbuiten op bijvoorbeeld het gezinsleven.

Er leeft een bezorgdheid in de sector over het wegvloeien van mensen naar andere sectoren, waar er meer zekerheid is en minder flexibiliteit gevraagd wordt. We beginnen dit al te zien bij functieprofielen zoals podiumtechnici, productiemedewerkers, medewerkers ticketing en communicatiefuncties.

 

Welke soort hulpvragen stellen mensen zoal aan jou binnen de loopbaancoaching? 

Niet zelden komt men bij mij terecht op het moment dat er een verlangen is naar verandering, groei of bijvoorbeeld meer stabiliteit. Mensen zijn op zoek naar een nieuwe uitdaging of willen groeien in hun huidige job. Een podiumkunstenaar wil bijvoorbeeld zijn carrière duurzamer ontwikkelen, meer opdrachten hebben of is op zoek naar een aanvulling voor meer financiële stabiliteit. Soms komen mensen aankloppen omdat ze zich voelen leeglopen,  ze raken uitgeblust en willen een burn-out voorkomen. Anderen komen om te bekijken welke paden er voor hen nog mogelijk zijn, hoe ze kunnen groeien of een job vinden die meer aansluit bij hun talenten. In de meeste gesprekken leggen we de focus op je persoonlijk functioneren in je job, je waarden en behoeftes, waar je energie uithaalt en waar je leegloopt, communicatie in je team, hoe omgaan met conflicten of stress, ...

 

Heb je een algemeen inzicht dat je kan meegeven hoe je met veranderingen en stress kan omgaan?

Hoe we omgaan met verandering, slecht nieuws of onzekerheid vanwege bvb. de pandemie is volgens mij zeer persoonlijk. Veerkracht en draagkracht is bij iedereen anders. Het hangt vaak samen hoe we naar deze zaken kijken, ons denken, zeg maar.

In het leven, en uiteindelijk ook in ons werk, in onze organisaties en in onze samenleving streven we naar dat gevoel van vervulling en welzijn, van zingeving ook.

De uitdaging blijft - zeker in de huidige context - om te vertrouwen op je innerlijke kompas. Dat kompas zal ons helpen de moeilijke periodes te doorstaan en zal onze veerkracht aanwakkeren. Door onszelf beter te leren kennen, door onze persoonlijke innerlijke dynamieken beter te begrijpen en door ons bewustzijn te verbreden zowel op lichamelijk, mentaal, emotioneel als spiritueel vlak creëren we meer ruimte. In die ruimte zal je kunnen terugvallen op dat instrument, dat kompas, dat ons in elke omstandigheid hints geeft over hoe soepel te blijven navigeren. 

Ik denk dat iedereen dat innerlijke kompas wel herkent op momenten van creativiteit, als we in een goede flow aan het werken zijn of wanneer we een aha-ervaring beleven. Eigenlijk is dat kompas steeds aanwezig, en kunnen we er ook op terugvallen in moeilijkere periodes. Helaas zijn we vaak geneigd om ‘problemen’ snel te willen oplossen, vanuit onze ratio, door het probleem overmatig te analyseren. 

Door meer te vertragen, rust en afstand toe te laten krijgen we nieuwe frisse inzichten. Ik nodig mensen graag uit om meer te leven en te werken vanuit ‘le moment présent’ en minder vanuit ons hoofd waar onze gedachten ons vaak verhinderen om meer in het hier en nu te staan.

 

Je maakt ruimte voor experiment in je coaching. Hoe werkt dit? 

Vanuit mijn achtergrond als ervaringsgerichte-cliëntgerichte counselor zal ik onder andere aandacht besteden aan hoe je contact en verbinding maakt met jezelf en met anderen en wat je daarbij ervaart en voelt. Voor sommige mensen zal praten helpen. Anderen zullen liever andere manieren van communiceren gebruiken. Ik gebruik creatieve tools om tot nieuwe inzichten te komen. Ik heb bijvoorbeeld een doos blokken, beeldkaarten, duplo’s, enzovoort die we kunnen gebruiken. Zo had ik iemand in begeleiding die specifiek vroeg om nog eens met de blokken te mogen ‘spelen’. Wat hij hiermee bedoelde is dat het hem deugd deed om naar zijn werksituatie te kijken vanuit een nieuw perspectief en dat hem dat nieuwe inzichten gaf, meer houvast om de moeilijkheden die hij tegenkwam met een frisse blik te kunnen benaderen. De blokken stellen mensen of een situatie voor, het is maar één van de vele manieren om vanuit een breder perspectief naar de context te kijken en de dynamieken die er heersen en deze bespreekbaar te maken. Soms gaan we ook wandelen en gebruiken we de natuur als inspiratie of als metafoor om de werksituatie en specifieke vragen te verhelderen. Of we werken in een repetitiestudio. Door vanop een afstand naar bepaalde aspecten van ons werk of loopbaan te kijken en op andere meer in te zoomen, kunnen we onze situatie of vraag vanuit een frisse blik bekijken en dat geeft nieuwe inzichten. 

 

Zijn er algemene tips die je kan meegeven aan iemand in de podiumkunsten werkt die het even niet meer ziet zitten?

Ik zou zeggen, praat erover. Blijf niet ronddraaien in je gedachten. Vaak is het schaamte of angst voor het onbekende dat ons tegenhoudt om iemand aan te spreken. In de plaats komt er rust, zuurstof en hoop. Met Welisten bieden we een platform en de mogelijkheid om jouw verhaal te delen. We luisteren, ontrafelen en kijken wat nodig zou kunnen zijn zodat jij je weer gesterkt voelt.

 

Wat wens jij dat we bereiken met WeListen?

Met WeListen bieden we aan iedereen die werkt binnen de podiumkunsten en muziek de mogelijkheid om  te vertragen. We nemen de tijd om te luisteren naar jouw verhaal. We geven gehoor aan vragen, problemen, uitdagingen die jij momenteel ervaart. Je kan bij ons terecht voor twee of drie gratis gesprekken. Samen bekijken we dan als je graag extra hulp wil, welke hulp voor jou mogelijks de beste zou zijn. 

Persoonlijk hoop ik een steentje bij te dragen om de drempel rond hulp vragen te verlagen. Ik hoop ook dat er in organisaties meer ruimte en tijd genomen wordt om te luisteren naar elkaar en het welzijn van onze medewerkers voorop te stellen. Vertragen is waardevoller dan alleen maar blijven gaan. 

-----

Onze projecten rond mentale gezondheid in de podiumkunsten:

  • WeListen: een klankbord in een-op-een gesprek met Nelle en Nathalie
  • WeMeet: ontmoeting en uitwisseling met collega's uit de sector
  • WeInform: informatie die je wegwijs maakte in de psychologische ondersteuning 
  • WeSupport: aanvullende financiële steun bij psychologische hulp

 

Sainctelettesquare 17
1000 Brussel

+32-(0)2-201 30 03
sociaalfonds(a)podiumkunsten.be

e-news vacatures, opleidingen of sectornieuws:

schrijf je in